طرح و شهر

بیان مسائل تخصصی معماری و شهرسازی، ایجاد مکانی برای هم اندیشی و تبادل نظر، اطلاع رسانی و افزایش دامنه آگاهیهای عمومی و فردی درباره موضوعات مختلف حرفه ای، از اهداف اصلی ایجاد این فضای مجازی می باشد

پیاده راه ها؛ از مفاهیم پایه تا معیارهای مکانیابی

مقاله اینجانب زیر عنوان پیاده راه ها؛ از مفاهیم پایه تا معیارهای مکانیابی در شماره 7 (شهریور ماه) مجله معماری همشهری منتشر گردیده است. مقدمه این مقاله در زیر ارائه گردیده است:

پیاده‌روی، ساده‌ترین نوع جابجایی بین مبدا و مقصد بوده و تنها گونه‌ای از حمل و نقل است که بصورت مستقل و غیروابسته به هیچگونه ابزار یا وسیله‌ای خارجی امکان‌پذیر می‌باشد: "حرکت پیاده، طبیعی‌ترین، قدیمی‌ترین و ضروری‌ترین شکل جابجایی انسان در محیط است و پیاده‌روی هنوز مهمترین امکان برای مشاهده مکان‌ها، فعالیت‌ها و احساس شور و تحرک زندگی و کشف ارزش‌ها و جاذبه‌های نهفته در محیط است."پیاده روی درمقایسه با سایر انواع وسایل نقلیه دارای مزیت های فراوانی همچون عدم مصرف منابع انرژی غیر قابل تجدید، عدم آلودگی محیط زیست شهری، هزینه ناچیز تامین شبکه های مرتبط، قابل اتکا بودن از نظر زمانی، عدالت در دسترسی به امکانات شهری، کمک به سلامت و نشاط فردی و اجتماعی، تحرک بخشی به فضاهای شهری، ایجاد تعامل اجتماعی و... می باشد. علاوه بر این، محدوده‌ها و مسیرهای پیاده به عنوان عناصری خاطره‌انگیز و هویت‌بخش در شهرهای امروزین شناخته می‌شوند: "قبلا شهرها هویت شهری خود را در بناهای بلند، گنبدها و تک بناها می‌یافتند اما امروزه آنها خود را با خیابان‌های پیاده‌شان می‌شناسانند."

امروزه، کیفیت و جذابیت فضاهای عمومی شهری به یکی از مهمترین سنجه‌های توسعه‌یافتگی و قابلیت زندگی در شهرها بدل گردیده است. در این میان، پیاده راه ها بدلیل ویژگیهای خود در ایجاد تعاملات اجتماعی در عصر ارتباطات مجازی و تحریک اقتصادی نواحی پیرامونی و نیز به عنوان پهنه هایی چندعملکردی که دامنه گسترده ای از فعالیتها را دربر می گیرند، از نقشی اساسی برخوردار می باشند.


 

پی نوشت: ماهنامه همشهری معماری که به تازگی انتشار آن آغاز گردیده، مجله وزینی است که در همین مدت کوتاه مورد استقبال جامع حرفه ای در سراسر کشور واقع شده و مخاطبان زیادی را جذب نموده است. اما با امید به تداوم و تکامل این مسیر به نظر می رسد که دقت نظر بیشتری در تنظیم و معرفی مطالب توسط مسوولان امر در این نشریه ضروری است.

  
نویسنده : خشایار کاشانی جو ; ساعت ۸:۳۱ ‎ب.ظ روز ۱۳٩٠/٦/٢٦
تگ ها :

درس های عملی طراحی شهری از بارسلونا- سفرنامه (1)

در سفر اخیری که به اروپا داشتم فرصت بازدید از شهر بارسلونا برایم فراهم گردید. گرچه این شهر به ویژه به واسطه معماری برجسته آن و کارهای مشاهیری چون آنتونیو گائودی شناخته شده می باشد اما به نظرم باید فعالیت های این شهر در 2-3 دهه اخیر در زمینه ساماندهی فضاهای شهری به منظور الگوبرداری مورد بررسی و مطالعه دقیق قرار گیرد. چنانچه دیدن این شهر را بخصوص برای تمامی دانشجویان و حرفه مندان طراحی شهری ضروری می دانم. به طور خلاصه، برخی از مهمترین درس هایی را که می توان از طراحی شهری بارسلونا آموخت در زیر فهرست گردیده است:

- توجه ویژه به اولویت بخشی حرکت پیاده و نیازهای عابران پیاده در جای جای شهر چشم نواز می باشد. در این میان، استفاده از پله های برقی حتی در سایت های تاریخی و بسیار مرتفع درجهت تسهیل دسترسی تمامی اقشار بازدیدکنندگان (کودکان، سالمندان، معلولان،...) جالب توجه بود.

 

 

- در کنار ایجاد تسهیلات حرکت پیاده، گسترش استفاده از دوچرخه به عنوان یک وسیله نقلیه پاک و درعین حال ضامن سلامتی در چند سال اخیر به شدت در بارسلونا مورد توجه مسوولان مدیریت شهری قرار گرفته است. چنانچه براساس نظر دست اندرکاران، دوچرخه سواری 10 سال پیش کاری خطرناک در بارسلون محسوب می گردید، اما در حال حاضر با وجود سامانه های دوچرخه کرایه ای ارزان قیمت و مسیرهای تجهیز شده ویژه دوچرخه، به فعالیتی دلپذیر و لذت بخش تبدیل گردیده است.

 

 

- برگزاری دو رویداد مهم بین المللی؛ نمایشگاه جهانی 1929 و نیز المپیک 1992 تاثیری شگرف بر طراحی و ساماندهی بارسلونا بر جای گذارده است. امری که نشان می دهد چرا شهرهای پیشرو در به دست آوردن میزبانی چنین رویدادهایی به شدت با یکدیگر به رقابت می پردازند. زیرا علاوه بر افزایش اعتبار بین المللی شهرها و کشورهای مربوطه و درآمدزایی می تواند افزایش کیفیت زیرساخت ها و زندگی در آن شهرها را برای مدت های مدیدی پس از آن تضمین نماید.

- طراحی فضاهای وسیع در سطح همکف برای پیاده ها به عنوان عنصر درجه اول و انتقال اتومبیل ها به فضاهای زیرسطحی (کاملا برعکس کشور ما) به یک الگوی پذیرفته شده در تمامی بخش های بارسلونا تبدیل گردیده است. همچنین، تا حد ممکن برای عابران پیاده، دوچرخه ها و اتومبیل ها مسیرهای مجزا ایجاد گردیده است. امری که البته عرض زیاد خیابانها نقشی اساسی در آن داشته است.

 

 

- پیاده راه های متعدد به ویژه در بافت مرکزی (بخش باروک- گوتیک) بارسلونا و نیز محدوده های آرام سازی ترافیک (سرعت 30) در بخش های مختلف بارسلونا و با جزییات بسیار عالی اجرا گردیده اند. به طور کلی ایجاد انواع تسهیلات حمل و نقل غیرموتوری سبب گردیده است که سیما و منظر شهر بارسلونا در نزد بازدیدکنندگان و تازه واردان به شهر بسیار پویا و متحرک و سلامت به نظر آید.

 

 

 

- سامانه حمل و نقل عمومی بسیار کارا و با زمانبندی بسیار منظم (اتوبوس، تراموا و مترو) در کنار هزینه های بسیار بالای حمل و نقل فردی (تاکسی) پشتیبان افزایش قابلیت پیاده مداری و تشویق ساکنان و گردشگران به عدم استفاده از اتومبیل شخصی می باشد.

  
نویسنده : خشایار کاشانی جو ; ساعت ٤:٢٤ ‎ب.ظ روز ۱۳٩٠/٦/۱۸
تگ ها :